Content Marketing heeft veel goede content nodig om te plaatsen op blogs en te delen op sociale media. Het is begrijpelijk dat je dit niet altijd helemaal zelf kunt maken, dus neem je wel eens inspiratie over van andermans content via Content Curation. Prima. Maar dit moet niet ontaarden in het volledig overnemen van andermans artikelen mét of zonder bronvermelding. Er is namelijk zoiets als het citaatrecht waar je jezelf aan moet houden. Daarnaast is het moreel fout. Je profiteert van andermans inzet en expertise zonder hier de credits voor te geven. Hoe kun je dan wél ethisch content cureren?

Originele content maken kost tijd, moeite, expertise en soms geld

Content maken is een vaardigheid waar mensen tijd en inzet aan hebben besteed. Als je er bureau’s of copywriters voor inhuurt dan kan het ook nog eens geld kosten. Maar in veel gevallen is dit het helemaal waard omdat de auteur zijn of haar expertise en originele gedachten bij elkaar brengt en daarmee verkeer naar jouw website bereikt, conversie stimuleert en klanten aan jou bindt. En dat het online gepubliceerd is in plaats van op papier en daarmee makkelijker deelbaar en kopieerbaar is, betekent niet dat dit stuk content geen eigendom van de auteur is. Vaak wordt in overleg het stuk content ook op andere plaatsen gezet als branchewebsites of e-zines met een groot bereik. Dit heet dan ‘syndicated content’, maar dit gebeurt met toestemming van de auteur of publicatiemedium. Het oorspronkelijke doel van de auteur is om verkeer naar zijn website te leiden, wanneer content gekopieerd wordt neemt de uniciteit van het stuk content op de site af en zullen veel mensen het ook eerder op andere sites lezen.

Wanneer je content in zijn geheel overneemt zonder bronvermelding en hyperlinks ontneem je deze makers van content hun verkeer en expertise. Je doet je voor als iemand die deze expertise zelf heeft. Het is niet verkeerd om andermans content als inspiratie te nemen en stukjes over te nemen, maar doe dit ethisch. Hier komen we verder in het artikel op terug.

Hoevéél mag je overnemen van andermans content?

[quote_right]Niet klakkeloos overnemen, maar borduur voort op en geef altijd de credits aan de oorspronkelijke bron.[/quote_right]”Wij houden altijd een korte samenvatting aan bij het aggregeren of cureren van andermans content. Uiteraard mét bronvermelding en deeplink. Dit is genoeg om de strekking van een verhaal te geven en geeft genoeg bodem om daarna zelf te verdiepen. Daarnaast laat het ook nog genoeg te raden over om een doorklik naar het bronartikel te stimuleren. Men zou altijd moeten linken naar het bronartikel en eventuele extra informatie. Daarmee voeg je échte waarde toe. Dit is ook precies waar de kracht van content curation in zit. Het vinden van relevante al bestaande content, dit rubriceren, aanpassen, duiden en presenteren.  Iets met copyright enzo.” – Curation.nl Het grote jatdebat

Bronvermelding alleen is niet goed genoeg

Vaak neemt men volledige content over met daaronder een summiere bronvermelding naar de oorspronkelijke content. “Ze hebben toch een bronvermelding met hyperlink toegevoegd, dat is toch netjes?”, hoor ik jullie zeggen. Nee, want zonder toestemming van de auteur mag je nooit meer overnemen dan een korte samenvatting. Daarnaast is een bronvermelding in de footer bij het overnemen van een volledig artikel ook een beetje mensen voor de gek houden. De scannende lezer zal dit misschien niet eens opmerken en de pagina verlaten zonder ooit de oorspronkelijke auteur of het publicatiemedium te weten te komen. Je kunt volledige content overnemen, maar doe dit na toestemming van de auteur. Dit heet dan ‘syndicated content’.

Syndicated Content

Er zijn meerdere manieren om aan syndicated content te komen. Met veel uitgevers en auteurs valt prima te praten over het herplaatsen van content tegen een financiële vergoeding. Initiatieven als Blendle en Myjour die krantencontent online beter beschikbaar maken laten zien dat uitgevers hier ook steeds meer voor open staan. Daarnaast zijn er ook bedrijven zoals HowardsHome die gratis en betaalde content uit vele bronnen legaal aanleveren voor hergebruik in RSS-feeds, op websites, op intranetten, op kennisportals en in nieuwsbrieven. Overweeg deze opties als je wel relevante kwaliteitscontent wilt publiceren maar geen tijd hebt om dit zelf te faciliteren.

Online staat delen en verspreiden van content toch centraal?

Helemaal eens. Het internet is ontstaan om snel informatie te kunnen delen en dit moeten we ook nooit vergeten. Maar het feit dat je ook van derden informatie deelt hoeft niet te betekenen dat je alle informatie overneemt en daarmee de doorklik naar de originele content onwaarschijnlijk maakt. Korte samenvatting, bronvermelding met deeplink is juridisch maar ook in mijn mening moreel verplicht. De écht nette content curator neemt maar een fractie van de broncontent over, verrijkt dit met verwijzingen naar andere relevante content én voegt nog een stukje eigen duiding toe.

Ethisch content cureren doe je zó

Deze regels zijn gebaseerd op Ethical Content Curation: A 10-step checklist – door Peswan Despande

1. Neem content uit meerdere bronnen over

Wanneer je uit één of enkele bronnen content overneemt, is dit niet alleen eenzijdig voor jouw publiek, maar dan profiteer je heel erg van de enkele auteurs. Mix daarom content uit meerdere bronnen. Daarmee geef je ook een breder beeld op jouw markt.

2. Link naar de originele bron en geef credits

Toon respect voor oorspronkelijke maker van de content door duidelijk aan bronvermelding te doen en te linken naar de bron. Doe dit bij voorkeur met een deeplink, dus niet curation.nl maar curation.nl/het-grote-content-jatdebat-het-profiteren-bijdragen-aan/. Hiermee geef je duidelijk aan waar je jouw inspiratie vandaan haalt en zorg je ervoor dat de lezer niet alsnog op zoek moet naar het artikel op de bronwebsite. Doe niet de zaak af met een korte bronvermelding onderaan het artikel in een klein onopvallend lettertype.

3. Gebruik geen “nofollow” links

Door “nofollow” tags toe te voegen aan links ontneem je de oorspronkelijke maker zijn SEO-winst. Laat met jouw links niet alleen de lezer maar ook Google weten waar je jouw inspiratie vandaan haalt.

4. Citeer met mate

Je kunt prima een kort citaat van het origineel overnemen om de lezer een blik te gunnen op dat stuk content. Wanneer je citaten te lang maakt wordt de noodzaak om door te klikken kleiner voor de lezer. Curata heeft verstandige dingen geschreven over het eerlijk gebruik van content. Gebruik kleine quotes van de oorspronkelijke tekst en schrijf de rest in jouw eigen woorden. Kortom: cureer i.p.v. kopieer. Nog een nuancering uit de reacties:

“In Nederland kun je je niet beroepen op ‘fair use’. De Nederlandse Auteurswet kent wel een aantal excepties, waaronder het citaatrecht. Maar je kunt een overname van content zonder toestemming van de auteur niet rechtvaardigen met bijvoorbeeld je goede bedoelingen of het ontbreken van een commercieel oogmerk.” – Marina

5. Voeg jouw eigen visie toe

Ethisch cureren gaat verder dan simpelweg samenvatten van andermans content. Een ethische curator legt uit waarom het stuk belangrijk is, wat lezers ermee kunnen en waar het kan geef je een blik op de toekomst. Geef jouw mening, wees een wegwijzer en vind jouw eigen schrijversstem. Probeer jouw commentaar minstens zo lang te maken als hetgeen je citeert.

6. Voeg extra informatie toe

Vrijwel geen enkel artikel is perfect en volledig. Weet je nog mooie aanvullingen? Voeg deze dan toe aan het gecureerde artikel. Hiermee onderscheid je jouw artikel van het simpele samenvatting of kopie van content. Je brengt meerdere bronnen samen en maakt daar één verhaal van.

7. Gebruik het juiste beeldmateriaal

gedeconstrueerde typemachine - Florian Klauer

Op veel van het beeldmateriaal dat je uit een artikel zou willen overnemen berust copyright. Dus neem niet het volledige beeldmateriaal over zonder toestemming. Wat wel mag is dat je een tumbnail variant gebruikt van het beeldmateriaal of dat je rechtenvrij beeldmateriaal gebruikt. Beeldmateriaal met een Creative Commons licentie kun je vinden in Flickr’s of Google’s geavanceerde zoekopties.

8. Voeg een nieuwe titel toe

Neem altijd een eigen titel voor jouw gecureerde artikel. Hierdoor concurreer je niet in de zoekresultaten met de oorspronkelijke auteur. Daarnaast geeft dit jou de kans om de nadruk te leggen op een ander stuk van het artikel, bijvoorbeeld de hoofdconclusie van jouw stuk duiding/visie. Je kunt dan tegelijkertijd kijken of een andere verwoording van de inhoud beter aansluit bij jouw doelpubliek.

9. Spin content

Als een artikel grotendeels veranderd is, is het geen plagiaat. Google houdt hierbij een grens van 75% oorspronkelijke content aan. Wanneer mensen jouw content vanuit een nieuw perspectief herschrijven ‘spinnen’ om snel nieuwe content te creëren is dit geen plagiaat, wanneer dit door software wordt uitgevoerd kun je het zien als spam. Gelukkig zijn er zover ik weet nog geen tools die de Nederlandse taal zo goed kunnen toepassen om dit automatisch met Nederlandse content te doen.

Je kunt content ook ‘spinnen’ door het in een ander format te gieten. Dit is ook een legitieme vorm van content curation. Denk bijvoorbeeld aan het maken van een infographic op basis van andermans onderzoek (met bronvermelding). Zoals deze infographic uit 2013 op basis van een onderzoek van eind 2012. Door het bijvoorbeeld in een infographic te gieten, verduidelijk je informatie, haal je de belangrijkste punten eruit, maak je het aantrekkelijk scanbaar en beter deelbaar. Door te spinnen naar een ander format kun je dus uitstekend waarde toevoegen aan al reeds bestaande content.

Nederlandse advocatuur

Content overnemen als een gentleman. Een oproep tot beleefdheidsregels bij online content.

Plagiaat is een overtreding van het auteursrecht, maar daarnaast ook een morele overtreding. Wanneer je content in zijn geheel overneemt (mét of zonder bronvermelding) negeer je dat de originele auteur hier tijd, expertise en waarschijnlijk ook geld in heeft gestoken. Wanneer je content overneemt zonder te vragen, steel je eigenlijk deze inzet, deze bloed, zweet en tranen die het (soms) kost om uitstekende content te maken.[quote_right]Ook voor Curators geldt “standing on the shoulders of giants…” – Je ontdekt door voort te bouwen op voorgaande ontdekkingen[/quote_right]Daarnaast ontneem je internetverkeer, erkenning van expertise en personal branding, én backlinks in Google. Daarom willen wij hier een oproep doen voor beleefdheidsregels bij het online delen en hergebruiken van andermans content.

Geef credits, vermeldt de auteur, deeplink naar originele content en neem vooral niet te veel over. Zorg ervoor dat mensen na het lezen van jouw inleiding, samenvatting of beschouwing zich geroepen voelen door te klikken. We hebben inspiratie van anderen nodig om eigen ideeën te verbeteren, om meer te weten te komen van de markt en hier op voort te kunnen bouwen. Dus verwijs naar jouw voorgangers en vakgenoten die jou en jouw publiek inspireren.

11 REACTIES

  1. Bij punt 4: In Nederland kun je je niet beroepen op ‘fair use’. De Nederlandse Auteurswet kent wel een aantal excepties, waaronder het citaatrecht. Maar je kunt een overname van content zonder toestemming van de auteur niet rechtvaardigen met bijvoorbeeld je goede bedoelingen of het ontbreken van een commercieel oogmerk.

  2. Bedankt voor jouw reactie Marina. Heb inderdaad de tekst iets aangepast om de verwarring met de juridische term ‘fair use’ te verkomen, want dat is hier inderdaad niet van toepassing. Ik ging uit van een moreel ‘fair use’ dat de hergebruiker dus meer rekening houdt met wat eerlijk is voor de oorspronkelijke auteur. Heb jouw nuancering toegevoegd bij punt 4. Stukje Content Curation :).

  3. Zeer waardevol artikel met tips die ik grotendeels wel toepaste, vanuit gezond verstand, maar ook nieuwe gezichtspunten.

  4. Mooi artikel. Het idee ‘cureren is geen kopiëren’ staat mij wel aan. Merk dat veel mensen cureren nog als verzamelen en kopiëren zien.

    Wat betreft punt 7: je zegt daar dat een thumbnail wel overgenomen zou mogen worden. Dat is helaas niet helemaal juist. Voor beelden geldt hetzelfde als voor teksten. Citeren mag, maar daar zijn regels aan verbonden. Citeren van beeld wil zeggen dat het beeld min of meer noodzakelijk moet zijn bij de tekst. Je mag daarom bijvoorbeeld nooit een hele fotoserie gebruiken, maar wel een foto uit die serie. En inderdaad niet groter dan nodig, maar een thumbnail hoeft ook weer niet.
    Een thumbnail gebruiken, terwijl het beeld geen citaat is, mag dus niet.

    Overigens is de term ‘rechtenvrij’ geen juridische term. Iedereen verstaat daar ook weer wat anders onder. Over het algemeen blijft naamsvermelding verplicht en mogen beelden niet zonder toestemming bewerkt worden. (Kijk, heb je het al, toch nog wat rechten waar je mee te maken hebt).

    Bij 9. vroeg ik me overigens af of dus 75% van de content hetzelfde mag blijven van Google om het dus niet aan te merken als een kopie of begrijp ik het dan verkeerd? Vind ik nog best veel eigenlijk. Maar wel mooi voor de mensen die aan syndicaten/curated content willen doen (met toestemming dus!)

    Een mooie infographic van deze handige tips zou ook niet misstaan trouwens 🙂

    • Punt 9. Google gaat een artikel pas als ‘eigen’ content zien wanneer er tenminste 250 woorden originele tekst zijn geschreven naast een eventuele korte letterlijk samenvatting of citaat.

      Zoals Google het zegt mag je 25% overnemen en moet 75% van de content van eigen makelij zijn. Wil het als nieuwe content gezien worden. Neem je verhoudingsgewijs een groter aandeel letterlijk over dan heb je het risico dat het als ‘duplicate content’ gezien wordt. Dan heeft het artikel SEO-technisch weinig waarde. Daarnaast is dit zonder toestemming juridisch en ethisch discutabel.

      Dit artikel geeft iets meer achtergrond over de verhouding tussen eigen content/gecureerde content en SEO: http://curation.nl/10-niveaus-van-content-curation-voor-seo-impact-en-engagement/

  5. Bij punt 7. was ik uitgegaan van een precedent in de Nederlandse journalistiek. Kan vreemd genoeg de verwijzingen niet meer vinden in Google. In dat precedent werd een online nieuwspartij (zal hem niet noemen) toegestaan om tumbnails te gebruiken (maar waarschijnlijk mét bronvermelding). Ik vermoed nu dat het citeren van beeld bij deze partij werd toegestaan.

    En het gebruik van het woord rechtenvrij is dus niet juridisch verantwoord. Bedankt voor die kanttekening.

    Hoe zit dit met bijvoorbeeld historisch beeldmateriaal in vrijgegeven beeldbanken? Mag je dit wel ‘rechtenvrij’ noemen omdat dit vaak zonder bronvermelding (her)gebruikt mag worden?

    • Precedent zou ik het niet willen noemen, maar denk dat ik weet waar je op doelt. Daar werden inderdaad titels overgenomen met een thumbnail erbij en vervolgens werd er doorverwezen naar het volledige artikel. Dat wil helaas nog niet zeggen dat alle thumbnails mogen.

      Beeldmateriaal gemaakt door personen die inmiddels 70 jaar of langer geleden zijn overleden, valt in het publieke domein. Dat zou je eventueel rechtenvrij kunnen noemen, al geef ik er de voorkeur aan dat woord helemaal niet te gebruiken. Werk waarvan het auteursrecht door tijd vervallen is, mag je dus gewoon gebruiken en bewerken etc.

  6. Charlotte,

    Bedankt weer voor dit juridische lesje. Geeft weer iets meer duidelijkheid in de soms ‘grijze’ wereld van het internetrecht.

Laat een reactie achter en discussieer mee!